| Byt i substancja |
| Byt czegoś może "być" albo akcydentalny, albo samoistny.
(1) Jest akcydentalny gdy mówimy na przykład, że "sprawiedliwy człowiek jest wykształcony" albo że "człowiek jest wykształcony" i że "wykształcony jest człowiekiem"; tak samo mówimy, że "wykształcony buduje", ponieważ budowniczy przypadkiem jest wykształcony, albo że wykształcony jest budowniczym; bo że "to jest tym" znaczy w tym przypadku, że "jedno jest cechą przypadkową drugiego". Tak jest również w wymienionych przypadkach; gdy bowiem mówimy, że "człowiek jest wykształcony" i że "wykształcony jest człowiekiem", albo że "blady jest wykształcony" albo "wykształcony jest blady", dwa ostatnie wyrażenia znaczą, że obydwie cechy tej samej rzeczy są akcydentalne. |
| Liczba Czytań: 1571
|
Czytaj |
| Błędny obraz języka |
| 1. Augustyn w Wyznaniach I/8: "Gdy starsi wymieniali na głos jakąś rzecz i stosownie do dźwięku ciałem się ku czemuś zwracali, widziałem i rozumiałem, że nazywają oni tę rzecz za pomocą tego właśnie dźwięku, który wydają, ilekroć chcą na nią wskazać. A że tego właśnie chcą, to było widać z ruchów ciała, z owych przyrodzonych niejako wyrazów mowy, którymi są mina, spojrzenie, gest, oraz brzmienie głosu ujawniające nastrój duszy, która czegoś pragnie, coś ma, coś odrzuca lub czegoś unika. Słysząc często te słowa użyte na właściwym miejscu w różnych zdaniach pojmowałem stopniowo, jakich rzeczy miałyby być znakami, a wprawiwszy do tych znaków usta, odtąd wyrażałem już nimi swe własne życzenia". |
| Liczba Czytań: 929
|
Czytaj |
| Czy metafizyka jest w ogóle możliwa? |
| Zamiarem moim jest przekonać wszystkich, którzy uważają, iż warto się zajmować metafizyką, że muszą koniecznie odłożyć na czas jakiś swą pracę, wszystko, co było dotychczas, uznać za niebyłe, a przede wszystkim postawić pytanie: Czy też coś takiego jak metafizyka jest w ogóle możliwe? |
| Liczba Czytań: 1016
|
Czytaj |
| Doświadczenie i mądrość |
| Wszyscy ludzie z natury dążą do poznania, czego dowodem jest ich umiłowanie zmysłów (bo, nawet niezależnie od ich praktycznej użyteczności, miłują je dla nich samych), a zwłaszcza ponad wszystkie inne dla wzroku. Nie tylko bowiem gdy działamy, ale nawet wtedy, gdy nie mamy niczego praktycznego na względzie, stawiamy wzrok ponad wszystkie inne zmysły. Przyczyną zaś jest to, że ze wszystkich zmysłów wzrok w najwyższym stopniu umożliwia nam poznanie i ujawnia wiele różnic. |
| Liczba Czytań: 1410
|
Czytaj |
| Fakty i zdania |
| 1 Świat jest wszystkim, co jest faktem.
1.1 Świat jest ogółem faktów, nie rzeczy.
1.11 Świat jest wyznaczony przez fakty oraz przez to, że są to wszystkie fakty.
1.12 Ogół faktów wyznacza bowiem to, co jest faktem, a także wszystko to, co faktem nie jest.
1.13 Światem są fakty w przestrzeni logicznej.
1.2 Świat rozpada się na fakty.
1.21 Jedno może być faktem lub nie być, a wszystko inne pozostawać takie samo.
2 To, co jest faktem - fakt - jest istnieniem stanów rzeczy.
2.01 Stan rzeczy jest połączeniem przedmiotów. (Obiektów, rzeczy.) |
| Liczba Czytań: 928
|
Czytaj |
| Fiasko filozofii |
| Jeśli nowa ludzkość, uszczęśliwiona i ożywiona owym wzniosłym duchem, nie wytrwała, stać się to mogło tylko dlatego, że utraciła ową pobudzającą wiarę w uniwersalną filozofię nowego typu i w doniosłość nowej metody. I tak rzeczywiście było. Okazało się, że ta metoda mogła owocować niepowątpiewalnymi sukcesami jedynie w naukach pozytywnych. Inaczej w metafizyce, względnie w zakresie problemów w szczególnym sensie filozoficznych, aczkolwiek także i tutaj nie brakowało pełnych nadziei, na pozór dobrze zapowiadających się prób. |
| Liczba Czytań: 1566
|
Czytaj |
| Filozofia - ogólnie |
| Działy filozofii.
Rozróżnienia poszczególnych działów filozofii dokonano już w IV wieku. Był to podział na:
I. Naukę o bycie - metafizyka, antologia;
II. Naukę o poznaniu – epistemologia, gnozeologia;
III. Nauka o wartościach – etyka i aksjologia; |
| Liczba Czytań: 6976
|
Czytaj |
|